De waarheid over “gevaarlijke hondenrassen”
Vorige week schreef ik een stuk vanuit mijn buikgevoel, over hoe boos ik word van vooroordelen rond bepaalde hondenrassen. Deze keer doe ik het anders. Geen emotie, geen frustratie, gewoon de feiten op een rij. Want er circuleren nogal wat aannames over “gevaarlijke hondenrassen”, en ik denk dat het tijd is om die eens naast de werkelijkheid te leggen.
Bestaan gevaarlijke hondenrassen echt?
Het eerlijke antwoord is genuanceerd. Er bestaat geen ras waarvan elk exemplaar automatisch gevaarlijk is, dat klopt gewoon niet. Maar er bestaan wel rassen die, door fysieke kenmerken zoals lichaamsbouw en bijtkracht, meer schade kunnen aanrichten wanneer ze bijten, en die historisch gefokt zijn voor taken zoals waken of vechten, wat hun aanleg kan beïnvloeden.
Het verschil tussen die twee zinnen is essentieel. “Deze hond kan, als het misgaat, meer schade aanrichten” is iets anders dan “deze hond is van nature gevaarlijk”. Gedrag wordt in grote mate bepaald door opvoeding, socialisatie en training, niet puur door ras. Een hond met een sterke bijtkracht die goed is opgevoed, vormt geen groter risico dan een kleine hond die nooit geleerd heeft met prikkels om te gaan. Het risico zit in de combinatie van aanleg én omstandigheden, niet in aanleg alleen.
Wat is die lijst met “gevaarlijke hondenrassen” dan precies?
Je hebt de lijst vast wel eens gezien, her en der gedeeld op social media: een opsomming van rassen als pitbull, American Bully, Cane Corso, Rottweiler en nog een aantal anderen, vaak gepresenteerd alsof het een officieel verbod betreft. De werkelijkheid ligt genuanceerder.
Zo’n lijst is meestal opgesteld als hulpmiddel voor voorlichting en alertheid, niet als verbod. In Nederland werd in het verleden wel gewerkt met een verbod op specifieke types, met als doel het aantal bijtincidenten terug te dringen. Bij evaluatie bleek dat verbod echter geen aantoonbaar effect te hebben gehad op het aantal incidenten, waarna het werd afgeschaft. Vandaag bestaat er in de Benelux geen wetgeving die specifieke rassen verbiedt, en staat er in de wetgeving zelfs expliciet dat elke hond potentieel gevaarlijk kan zijn.
Ook internationaal is het beeld niet eenduidig. Verschillende dierenwelzijnsorganisaties hebben zich uitgesproken tegen rasgebonden verboden, precies omdat er geen sluitend bewijs is dat zulke wetten gemeenschappen veiliger maken. Bovendien blijkt het in de praktijk lastig om rassen en kruisingen betrouwbaar te identificeren, wat de handhaving van zulke lijsten er niet makkelijker op maakt.
Zijn pitbulls dan echt gevaarlijker dan andere honden?
Dit is misschien wel de meest gestelde vraag, en het antwoord hangt af van hoe je “gevaarlijker” definieert. Cijfers over bijtincidenten waarbij pitbulls betrokken zijn, liggen relatief hoog, dat klopt. Maar daar zitten meteen een paar kanttekeningen bij die zelden mee worden vermeld.
Ten eerste worden pitbulls vaker overgedragen aan asielen, niet primair omdat ze bijten, maar omdat ze door restrictieve regelgeving moeilijker te huisvesten zijn en veel mensen niet goed weten hoe ze met dit type hond moeten omgaan. Ten tweede kiezen mensen met verkeerde bedoelingen, die een hond willen om indruk te maken of te laten vechten, vaker specifiek voor dit soort rassen. Dat vertekent de cijfers, want het gaat dan niet om het ras zelf, maar om wie ervoor kiest en hoe die hond wordt opgevoed.
Interessant genoeg wijst onderzoek naar agressief gedrag over verschillende rassen ook op iets onverwachts: het zijn regelmatig juist kleinere gezelschapshondjes die hoog scoren op agressiviteit. Dat haalt zelden het nieuws, simpelweg omdat de gevolgen van een beet door een klein hondje minder ernstig zijn.
Wat betekent dit voor jou als hondeneigenaar?
Als je overweegt een hond te nemen van een ras dat vaak op zulke lijsten voorkomt, betekent dit niet dat je iets verkeerd doet. Het betekent wel dat bewuste, consistente opvoeding en socialisatie nog belangrijker zijn, niet omdat het ras je hond gevaarlijk maakt, maar omdat de gevolgen groter zijn als het toch misgaat. Investeer in goede begeleiding vanaf het begin, blijf alert op signalen van stress bij je hond, en zorg dat je hond in elke situatie op jou kan vertrouwen.
Heb je zelf geen hond van zo’n ras, maar kom je er wel eens een tegen? Benader dan elke hond op dezelfde manier: rustig, met respect voor zijn ruimte, en vraag toestemming aan het baasje voor je een hond aait. Dat geldt voor een Chihuahua evengoed als voor een Cane Corso.
Meer weten?
In de podcast ga ik dieper in op dit onderwerp, met concrete voorbeelden uit mijn praktijk en de vraag hoe we dit gesprek eigenlijk zouden moeten voeren. Luister de aflevering via My Dog Matters op Spotify.
Meer lezen op de blog
- Ik ben boos: vooroordelen over “gevaarlijke hondenrassen”
- De 3 grootste fouten bij het socialiseren van je pup
- Waarom je puppy overprikkeld raakt tijdens het wandelen
Tot de volgende, Kelly
Tags: gevaarlijke hondenrassen, rasspecifieke wetgeving, pitbull feiten, BSL wetgeving, hondengedrag, verantwoord hondenbezit, hondencoach, My Dog Matters
