Hondenrassen die hun kaak op slot kunnen zetten, bestaat het echt?
“Pas op met die hond, als die eenmaal bijt, gaat zijn kaak op slot en krijg je hem er niet meer af.” Ik heb die zin al zoveel keer gehoord, meestal fluisterend, meestal met een blik vol ontzag of angst richting een Stafford, een Pitbull of een American Bully. Het klinkt spannend, het klinkt aannemelijk, en het wordt overal doorverteld alsof het een vaststaand feit is.
Het is geen feit. Het is een mythe, en een behoorlijk hardnekkige ook. Tijd om die eens grondig uit te leggen.
Wat zeggen de feiten?
Laat me meteen met de deur in huis vallen: er bestaat geen enkel hondenras waarvan de kaak fysiek kan vergrendelen. Geen enkel wetenschappelijk onderzoek heeft ooit een dergelijk mechanisme aangetoond, bij geen enkel ras. Alle honden, van de kleinste Chihuahua tot de grootste Cane Corso, hebben exact dezelfde kaakanatomie: hetzelfde type gewricht, dezelfde spieren, dezelfde werking. Er is geen speciaal slotmechanisme, geen extra bot, geen afwijkende constructie die het ene ras dit vermogen zou geven en het andere niet.
Het kaakgewricht van een hond, het temporomandibulaire gewricht, werkt bij elk ras op dezelfde manier: het verbindt de onderkaak met de schedel en laat de hond kauwen, bijten en zijn bek openen en sluiten. Er zit geen “vergrendelstand” ingebouwd, bij geen enkele hond.
Waar komt deze mythe dan vandaan?
Als de kaak niet echt vergrendelt, waarom houdt deze mythe dan zo hardnekkig stand? Daar zijn een paar verklaringen voor.
Bijtgedrag wordt verward met anatomie. Sommige rassen, met name die historisch zijn ingezet voor taken zoals waken, jagen of vechten, kunnen een sterke neiging hebben om vast te houden wat ze te pakken hebben, in plaats van meteen weer los te laten. Dat is een gedragskenmerk, aangeleerd of aangeboren aan hun oorspronkelijke functie, geen fysiek mechanisme. Een hond die vasthoudt, doet dat omdat hij dat zo geleerd heeft of van nature geneigd is, niet omdat zijn kaak letterlijk klemt.
Angstaanjagende verhalen versterken elkaar. In fora en op straat hoor je verhalen van mensen die vertellen dat een hond “niet meer los te krijgen was” bij een vechtpartij. Dat soort verhalen zijn oprecht beangstigend om mee te maken, maar wat er in werkelijkheid gebeurt, is dat een vastberaden hond zijn bijt niet loslaat, niet dat zijn kaak fysiek vastzit. Het onderscheid lijkt subtiel, maar het is precies waar de mythe ontstaat.
Het past bij het bestaande vooroordeel. Rassen die al met een “gevaarlijk” imago kampen, krijgen dit soort verhalen makkelijker aan hen toegeschreven, omdat het past bij het beeld dat mensen al hebben. Het is dezelfde dynamiek die ik beschreef in mijn vorige blogs over vooroordelen rond hondenrassen: eenmaal een reputatie gevestigd, blijven mythes daaromheen plakken, ook zonder enig bewijs.
Waarom dit soort mythes wel degelijk schade aanrichten
Je zou kunnen denken: het is maar een mythe, wat maakt het uit. Maar dit soort verhalen hebben een reëel effect. Ze versterken angst voor bepaalde rassen die niet gebaseerd is op feiten, ze rechtvaardigen bij sommigen het idee dat bepaalde honden per definitie gevaarlijker zijn, en ze zorgen ervoor dat baasjes van deze rassen nog vaker met vooroordelen te maken krijgen, puur op basis van een verhaal dat wetenschappelijk gewoon niet klopt.
Het echte punt van aandacht is niet of een kaak kan vergrendelen, want dat kan hij niet, bij geen enkele hond. Het echte punt is hoe je voorkomt dat een hond, van welk ras dan ook, ooit in een situatie terechtkomt waarin bijten een uitweg lijkt. Dat draait om socialisatie, training, en goed lezen van de signalen van je hond, precies de dingen waar ik in mijn andere blogs dieper op inga.
Wat kan je zelf doen met deze kennis
De volgende keer dat je iemand deze mythe hoort vertellen, mag je gerust vriendelijk corrigeren. Niet om gelijk te willen halen, maar omdat elke keer dat een feitelijk onjuist verhaal ongecorrigeerd blijft rondgaan, het weer een beetje verder verankert wordt in wat mensen als waarheid beschouwen. En dat raakt uiteindelijk echte honden en echte baasjes, die daar niets aan kunnen doen.
Meer weten over dit soort mythes?
In de podcast bespreek ik nog meer hardnekkige fabels over honden, en waarom het de moeite waard is om ze te ontkrachten. Luister de aflevering via My Dog Matters op Spotify.
Meer lezen op de blog
- Ik ben boos: vooroordelen over “gevaarlijke hondenrassen”
- De waarheid over “gevaarlijke hondenrassen”
- De 3 grootste fouten bij het socialiseren van je pup
Tot de volgende, Kelly
Tags: kaak op slot mythe, hondenmythes, gevaarlijke hondenrassen, hondenanatomie, bijtgedrag hond, hondenfabels, hondencoach, My Dog Matters
